Puantaj nasıl hesaplanır?
Puantaj, bir dönemde kişinin ne kadar çalıştığının dökümüdür. Ham madde iki parçadır: o gün çalışması gereken plan ve gerçekten basılan giriş-çıkış. İkisi birbirinden çıkarılır. Sonuç; normal süre, geç kalma, erken çıkış, eksik süre ve fazla kalma olarak satırlara ayrılır.
Hesabı tek cümleyle kurmak yanıltır. "Çıkış eksi giriş" mola, gece yarısını aşan vardiya, izin ve unutulan çıkış yüzünden eksik kalır. Aşağıdaki örnek hayalidir; firmanızın toleransı ve mola kuralı farklıysa sayılar değişir. Yasal üst sınırlar bu örneğin yerine geçmez.
Bir gün, tek vardiya
Vardiya 08:30–17:30. Ödenmeyen mola 60 dakika. Planlanan net süre 8 saat, yani 480 dakikadır. Brüt kapıdan kapıya 9 saattir; mola nete girmez.
Ali 08:30'da girdi, 17:30'da çıktı. Geç kalma 0. Erken çıkış 0. Net çalışma 480 dakika. Fazla süre 0.
Ayşe 08:42'de girdi, 17:30'da çıktı. Geç kalma 12 dakika. Çıkış tam. Net süre 468 dakika. Eksik süre 12 dakikadır. Bu 12 dakika, "mazeret onaylandı" denirse raporda ayrı görünebilir; onay yoksa eksik sütununda kalır.
Mehmet 08:30'da girdi, 17:18'de çıktı. Erken çıkış 12 dakika. Net 468. Aynı eksik süre, farklı nedenle.
Zeynep 08:30'da girdi, 18:05'te çıktı. Plan bitişinden 35 dakika sonra çıkmış. Bu 35 dakika kendiliğinden ücretli fazla mesai değildir. İşyerinin kuralı "önce talep ve onay" diyorsa, onaylanmayan süre puantajda görünür ama bordroya fazla mesai diye yazılmadan önce yöneticinin kararı gerekir. Görünmek ile ödemek aynı adım değildir.
Mola nasıl düşülür?
İki mola modeli vardır. Sabit mola: vardiya tanımında 60 dakika yazar, giriş-çıkışa bakılmadan düşülür. Basılan mola: kişi molaya çıkarken ve dönerken kayıt olur, aradaki süre düşülür. Karıştırmayın. Sabit mola kullanan yerde kişi molada kart basmadı diye 9 saat çalışmış sayılmaz.
Örnek. Brüt 08:30–17:30 = 540 dakika. Sabit mola 60. Net 480. Kişi fiilen 75 dakika mola yaptıysa bile sabit kuraldaysanız net yine 480'dir. Tersi, basılan mola kuralındaysanız ve kayıt 75 dakika ise net 465 dakika çıkar. Hangi kuralın geçerli olduğu vardiya tanımında yazılı olmalıdır. Mola süresi de serbest değildir: 4857 sayılı İş Kanunu'nun 68. maddesine göre yedi buçuk saati aşan günlük çalışmada ara dinlenme en az bir saattir; dört ile yedi buçuk saat arasında otuz dakikadır.
Gece yarısını aşan vardiya
Vardiya 23:00–07:00, mola 30 dakika. Brüt 8 saat, net 7,5 saat. Gece çalışması 4857 sayılı İş Kanunu'nun 69. maddesine göre yedi buçuk saati geçemez; bu yüzden gece vardiyası gündüz vardiyasıyla aynı uzunlukta kurulmaz. Giriş pazartesi 23:00, çıkış salı 07:00. Süre 8 saattir; gün değişti diye süre sıfırlanmaz. Puantaj satırı genellikle vardiyanın başladığı iş gününe yazılır. Böylece salı sabahı hem gece vardiyasının çıkışı hem gündüz vardiyasının girişi karışmaz.
Gece ekibinden biri 23:20'de girdiyse geç kalma 20 dakikadır. 06:40'ta çıktıysa erken çıkış 20 dakikadır. Net, 7,5 saatten 40 dakika eksiktir. Rapor bunu kişi satırında göstermelidir.
Bir ayı toplamak
Ali bir ayda 22 gün çalıştı. Her gün tam 480 dakika. Toplam net 22 × 8 = 176 saat.
Ayşe 22 gün geldi. Her gün ortalama 12 dakika geç kaldı. 22 × 12 = 264 dakika, yani 4 saat 24 dakika eksik. Net toplam 176 saat eksi 4,4 saat = 171,6 saat. Bordro dosyası saatleri ondalık isteyebilir: 171,6 saat. Dakikayı 60'a bölerek bulunur: 24 / 60 = 0,4.
İki gün yıllık izin kullandıysa o iki gün devamsızlık değildir. 20 çalışılan gün üzerinden net hesaplanır, 2 gün izin sütununa yazılır. İzinli günde bir de giriş kaydı varsa çift sayım olmasın diye izin, o günün çalışma hesabını kapatır.
Bir gün hiç kayıt yok ve izin de yok. O gün devamsız sayılır. 22 planlı günden 1 devamsız, 21 gelen, diyelim. Devamsız günün saati sıfırdır; "8 saat eksik" ile "1 gün devamsız" aynı hücrede toplanıp kaybolmamalıdır. Bordrocu ikisini ayrı görür.
Dönem kapanınca
Ay bittikten sonra birisi eski bir çıkışı değiştirirse önceki puantaj ile dosya uyuşmaz. Dönem kilidi, kapanan ayın satırlarını rastgele düzeltmeye kapatır. Düzeltme gerekirse kilit açma da gerekçeli ve izli olmalıdır. Aksi halde "rapor dün 171,6 saatti, bugün 174" tartışması çıkar.
Emploiks aylık puantajı kişi özeti ve günlük detay olarak verir; bordrocuya verilecek 12 kolonlu bir puantaj Excel'i de vardır. Bu dosya resmî bordro değildir. Sayıyı buradaki örnekle birebir aynı beklemek yerine, kendi vardiya tanımınızdaki mola ve toleransı açıp bir günü elde hesaplayın. Tutuyorsa ay toplamına güvenebilirsiniz.
Elle kontrol listesi
Bir günü doğrulamak beş satırdır. Planın başlangıcı, planın bitişi, mola dakikası, ilk giriş, son çıkış. Net dakika eşittir (son çıkış eksi ilk giriş) eksi mola, eğer mola sabitse. Geç kalma, giriş eksi plan başlangıcıdır; negatifse sıfır yazın, erken geleni eksi borç yapmayın. Erken çıkış, plan bitişi eksi son çıkıştır; negatifse sıfır, fazla kalan süre ayrı sütundur.
Örnek tekrar. Plan 08:00–17:00, sabit mola 60 dakika. Giriş 08:10, çıkış 17:20. Brüt 550 dakika. Net 490. Plan net 8 saat, yani 480 dakika. Fark 10 dakika fazladır; geç kalma 10 dakikadır. İkisi birbirini yok saymaz. Bordrocu "10 geç, 20 fazla kaldı, net 10 fazla" diye de okuyabilir. Bunu kural yazmadan otomatik yapmak, bazı günler kişiyi mağdur eder. Sütunlar ayrı kalsın.
Ay toplamında birim bir olsun. Ya hep dakika ya hep saat. 171 saat 36 dakika ile 171,6 saat aynı şeydir; 171,36 yazmak yanlıştır çünkü 36 dakika saatin yüzde 36'sı değil, 0,6'sıdır. Dosyayı bordroya vermeden bir kişiyi dakikadan saate çevirip geri çevirin. Aynı sayı dönüyorsa sütun sağlamdır.
Eksik çıkışlı günü toplama katmayın. Giriş var, çıkış yoksa net süre sonsuz veya sıfır gibi uç değer üretmesin. O gün "eksik" görünsün, onaylanınca süre gelsin. Aksi halde ay ortalaması bir açık kayıt yüzünden şişer. Emploiks bu günü kapatılmamış iş olarak tutar; puantaj ancak çıkış belli olunca o satırı sayıya katar.
Son kontrol: 21 Ekim 2026. Süre ve oranlar 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmeliklerden alınmıştır. Bu yazı genel bilgilendirmedir, hukuki danışmanlık yerine geçmez.